Clique aqui para visualizar os cursos oferecidos pela Wind em Português

bloggen

Blog

Coach & Paard Systemisch coachen met paarden

Het verdriet van Drenthe

Letterlijke verslag verslag van een coachee na een opstelling

“Ik zit op een bankje in de zon, voor de supermarkt. De bodemloze put die ik mijn hele leven al ken en met me meedraag, heeft zojuist een naam gekregen: het verdriet van Drenthe. De schaamte en vernedering van de armoede. De angst om kwijt te raken wat je hebt. De hardheid van het (boeren)leven. Het harde werken, en dan ook nog voor een herenboer. De vernedering als zelfs dat niet meer lukt, omdat het lijf moe gestreden is en de ziel geknakt.

Het verdriet van Drenthe….nog vergroot door het stilzwijgen. Buig het hoofd, het juk op de schouders. Ploeteren. De pijn bedekken met humor, rauwheid, soms agressie. Je hart op slot, want dat is wel zo veilig. Wat je niet laat zien, dat is er niet. Ineens snap ik ook waarom ik zo in tranen was na het zien van het Pauperparadijs in Veenhuizen. Lief Drenthe, ik ken je pijn. Ik ben één van jullie. En ik weet dat we - juist vanwege die pijn - een bron van liefde zijn. Van saamhorigheid. Van kracht. Van inventiviteit. Van nuchtere wijsheid. Het is die kracht, die liefde, die wijsheid, die ik in de wereld wil neerzetten. Daarmee ontstijg ik Drenthe niet. Daarmee eer ik alle Drenthenaren, die in mijn bloed zitten. Wat vroeger niet kon, kan nu wel. Open zijn, gelijk zijn. Ruimte innemen. En ik ga het doen. Niet ter meerdere eer en glorie van mijzelf, maar ter ere van jullie; mijn voorouders.”

De kracht van de kudde


We zitten samen aan de rand van de paardenbak. "Met hoeveel zijn jullie in het gezin?"

"Met 4-en, oh nee, met 5-en bedenk ik me nu. Onze oudste zus is vroeg overleden"

"Hoe oud was ze?"

"4 jaar"

"Werd erover gesproken?"

"Nee, nooit"

"Nooit?"

"Nee, nooit, totdat mijn broer op een vreemde manier allerlei ongelukken begon te krijgen en daardoor 1 keer bijna het leven liet bij een verkeersongeval. Tot die tijd beschermende onze ouders ons tegen de pijn van de gebeurtenis. Lang wisten we ook niet dat dit gebeurd was. Bij het ongeval van mijn broer kwam mijn moeder in een forse burn out terecht, mijn vader drinkt"

"Jouw broer kreeg ongelukken, en hoe verging het jou ?"

"Ik ? Ik was altijd gericht op iets buiten het gezin. De onuitgesproken grijze deken die over ons heen lag vrat aan me, ik was heel druk, opstandig en op zoek naar leven buiten het gezin om geleefd te worden." Ze kijkt naar de grond, haar voeten stevig tegen elkaar aangedrukt, haar vingers stevig in elkaar geknepen."

Tijdens het gesprek hoor ik de paarden bewegen, echter ik was zo gegrepen door de middelpuntzoekende kracht van dit verhaal dat ik de paarden in de bak uit het oog heb verloren. Ik kijk op en wordt getroffen door het beeld dat zich zo nauwkeurig voor ons ontvouwt. Ik kijk opzij naar haar: "Zou je eens willen kijken naar wat er nu in de bak gebeurt?"

Haar handen zoeken hun weg het zand in, alsof ze wil verdwijnen, samen met de grond wil gaan. Of misschien zoekt ze de moed voor hetgeen ze voor het eerst gaat doen: iets dat in dit systeem tot nu toe niet mogelijk was: samen kijken.

Ruud Knaapen, Nicolle Themmen, Muriel Daal, Carol Dohmen

Windopleiding Nederland, Systemisch coachen met paarden

Licht op systemische energie

Door Carol Dohmen

Afgelopen vrijdag keek ik naar het college van Robbert Dijkgraaf bij DWDD University: de wonderen van het licht. Ik heb met plezier naar het college gekeken en geluisterd, dat is nog eens aanschouwelijk onderwijs! Wanneer ten tijde van mijn propedeuse in Wageningen iemand met zoveel plezier en geweldige huis-, tuin- en keukentoepassingen weerbarstige onderwerpen als trillingen en golven uit de natuurkunde in mijn hersenen had gepropt, had ik nooit een persoonlijk diepterecord hoeven vestigen met echte enen (ja 1) voor diverse tentamens inclusief herkansingen. Maar goed, ik heb het uiteindelijk toch enigszins begrepen, het tentamen gehaald en alsnog van dit frisse DWDD college mogen genieten.

Op het eerste oog lijkt licht niet zo bijzonder; de professor zei het al: “je mist het pas als het er niet meer is”. Maar als je er langer naar kijkt, wordt het een ingenieus verschijnsel. Ons licht komt van de zon en wanneer het onderweg ergens tegenaan botst, wordt het mogelijk om dingen te zien. Tenzij je blind bent. In de botsing met een voorwerp wordt het licht als het ware gebroken en daardoor gaan we ook nog kleuren zien. Tenzij je kleurenblind bent.

Voor verdere uitleg over licht, kleuren, de lengte van het licht, golven en het verschil in waarneming tussen garnalen- en mensenogen (waarbij garnalen dus meer zien dan wij) verwijs ik naar de professor. Ik ken mijn plek, ik heb uiteindelijk slechts met een 5,49 een voldoende voor dat verdomde tentamen gehaald.

Ik heb wel verder zitten denken. Als systemisch paardencoach maak ik -naast een heleboel andere kennis en informatie- gebruik van systeemenergie. Een verschijnsel dat we niet kunnen zien, niet kunnen meten en waarvan we wel aannemen dat het er is, dat het “ergens” vandaan komt en dat het ons informatie geeft.

Sommige mensen vinden het vaag, systeemenergie. Maar ook niet systemisch geschoolden kennen het onderbuikgevoel. Jeugdzorg attendeert haar medewerkers op het zogenaamde “niet pluis-gevoel”, je weet gewoon wanneer er iets in een gezin niet in orde is. En andersom, ik denk bijvoorbeeld dat succesvolle ondernemers een heel goed “wél pluis-gevoel” hebben, wat ze vertelt wanneer het juiste moment om zaken te doen is aangebroken. Waarmee ik niet zeg dat systeemenergie hetzelfde is als onderbuikgevoel, maar wel dat we allemaal antennes hebben om informatie op te vangen die niet zichtbaar en (nog niet) meetbaar is.

Voortbordurend op de systeemenergie bedacht ik, zou het zo kunnen zijn dat deze ook uit golven bestaat en dat, net zoals garnalen meer kleuren kunnen zien dan mensen, paarden meer systeemenergie kunnen waarnemen dan mensen? Wat is het dan mooi dat we dit via hun gedrag, bijvoorbeeld in een opstelling, tóch kunnen waarnemen.

En misschien is het wel zo dat systeemenergie door ons heen stroomt, maar ook verspreid wordt, omdat deze uit verschillende golflengtes bestaat en bij de één meer weerstand ondervindt dan bij een ander, bijvoorbeeld wanneer iemand systemisch gezien niet op zijn eigen plek staat maar op die van een ander. Zoals bij een röntgenfoto alleen het skelet zichtbaar wordt, wordt tijdens een opstelling het patroon van bijvoorbeeld triangulering waarneembaar.

Het zijn gedachtespinsels en mijn vroegere prof natuurkunde krijgt hier waarschijnlijk (t)rillingen van. Maar als systemisch paardencoach kom ik zo vaak in aanraking met situaties die ik niet kan begrijpen en die wel blijken te werken, dat ik voorlopig gewoon aanneem dat het er is.

De paarden gaan niet met me in debat over golflengtes, trillingen en de meetbaarheid der dingen. Ze werken onvoorwaardelijk met ons samen in een opstelling, door heel aanwezig en soms compleet afwezig te zijn. En ik heb gemerkt hoe vanzelfsprekend het is, dan zijn ze als het licht: je mist ze pas als ze er niet meer zijn.

Carol Dohmen is docent aan de Windopleiding Nederland en verzorgt de verdiepingsmodule "Kracht van de Kudde"

De bron

Enige tijd geleden ontving ik een mail van een deelnemer aan de Windopleiding. Soms is het nodig ergens in het leerproces een interventie te plegen die teruggrijpt op het systeem van herkomst van de deelnemer. Het leerproces in de opleiding kan dan verder. Soms moet je nog 1 keer terug naar de bron

Zo werkt dat kennelijk.

"Als ik door de opstelling te doen heb bijgedragen aan de verandering die er plaats heeft gevonden ben ik er dankbaar voor dat te hebben mogen doen. Het is bijzonder te zien hoe het effect op een heel andere plek zich uit dan ik had gedacht.

De opstelling bij jou, in combinatie met een coachsessie in de opleiding waar ik naar mijn willen en het willen van anderen heb gekeken, heeft me veel bewuster gemaakt van wat ik wil en ik kan daar meer ruimte aan geven zonder me in anderen te verliezen.

Het bijzondere is ook dat daar waar de stroom van overvloed even tot stilstand leek te zijn gekomen, er nu weer van alles gebeurt en de overvloed weer volop stroomt.

Dank je voor jouw bijdrage in wat er nu gebeurt. Volgende week zien we elkaar en ik kijk ernaar uit weer met elkaar te zijn."

Als het mijn tijd is, kom ik ook

Ze had me voor de sessie apart genomen en gaf aan niet de bak in te willen. Er was wel een thema, maar ze wilde daar vandaag niet naar kijken. Niet waar haar collega’s bij waren. Ik gaf aan dat dat wat mij betreft in orde was. Ergens halverwege de dag, we hadden op dat moment drie mensen in de bak gehad, vroeg ik aan de groep wie de volgende wilde zijn. Een cliënt meldde zich en kwam naast me zitten. Zo beginnen we meestal een sessie: een inleidend interview met de vraag aan de cliënt waar deze naar zou willen kijken. Het paard was ondertussen aan de rand van het touw gaan staan, recht tegenover de dame die me had aangegeven niet te willen werken vandaag.

Bewegingen in en van de kudde.

Om de taal, het gedrag en de behoeften van paarden te begrijpen observeren we graag kuddes wilde paarden. Daar in de vrije natuur krijgen we steeds meer inzicht in hun wezen en sociale verbanden. Dat het leiderschap verdeeld is over meerdere paarden wisten we al, we spreken dan vaak over een leidhengst en een leidmerrie. Recent onderzoek heeft aangetoond dat er zeker een alphamerrie is in de kudde, maar dat het leiderschap niet altijd bij haar ligt. De uitnodiging aan de kudde om in beweging te komen (leading by departure) blijkt van meerdere (vaak dominantere) merries te komen. De leidhengst is inderdaad het enige paard dat beweging initieert door opdrijving (herding). Verder is interessant dat het onderzoek heeft aangetoond dat merries met de grootste behoefte (aan water, voeding etc.) en dus een duidelijke prikkel hebben om in beweging te komen, vaker worden gevolgd. Ondanks dat zij hun individuele behoefte volgen sluiten zij toch aan bij de behoefte van de groep waardoor verbinding blijft. Los van duidelijke lichaamstaal gericht op die verbinding op het moment van vertrek.

Een van de inzichten die ik uit dit onderzoek meeneem is waarom paarden geneigd zijn mensen te volgen op het moment dat zij zich verbinden met hun eigen verlangen, hun eigen behoefte aan iets en/of hun eigen weg gaan. Dit soort observaties c.q. vertalingen verkennen we in de opleiding De basis . Weg doen dat "live" in de Oostervaardersplassen.

Leonique van Tol
Docent De basis

Helpen door de ogen van het paard

Meestal komt de hulp die je nodig hebt uit onverwachte hoek. Voor mij was dat zo'n 17 jaar geleden, op mijn 34ste verjaardag. Ik kreeg van mijn vrouw een 10-rittenkaart voor een manege en een set harde plastic rijlaarzen. Ik kon mijn teleurstelling nauwelijks onderdrukken, maar hoorde haar nog zeggen: ‘Ik weet nooit wat ik jou moet geven. Het is toch nooit precies wat je zoekt, dus ik heb maar gewoon wat gedaan.’ Ik ben met forse tegenzin naar de manege gegaan. Toen ik terugkwam was ik verkocht. Niet aan de manege, maar wel aan de paarden. Dat had ik werkelijk niet zien aankomen, maar het was wel de hulp die ik op dat moment in mijn leven nodig had.

Paarden spiegelen niet

Dit is een uitspraak van Machteld van Dierendonck, gastdocente in de Windopleiding. Het is ook een uitspraak die soms veel losmaakt bij deelnemers. Dat is overigens precies de reden dat Machteld als sinds 2006 gastdocente is binnen onze opleiding: Machteld houdt je wakker en scherp vooral als het gaat om spreekwoordelijke "waarheden".

We delen dezelfde bron, maar niet noodzakelijk dezelfde bestemming

Ze is de helft van een tweeling en wilt graag kijken naar een loopbaanvraagstuk. De begeleider, een deelnemer uit de Windopleiding Brazilië, zit ietwat nerveus naast me op zijn stoel te wippen, even voor aanvang van de sessie. Hij heeft voor deze sessie twee paarden gehaald, al ver voor hij wist dat zijn oefen client onderdeel van een tweeling was.

Het paard als helper bij loopbaanbegeleiding

Gien van de Enk heeft in 2013 in opdracht van de Open Universiteit/Noloc een kleinschalig kwalitatief onderzoek verricht bij Wind Organisatieontwikkeling, naar de toegevoegde waarde van Systemische paardencoaching bij loopbaanvraagstukken.

Paarden huilen niet

Tja daar zit ik dan, ongepland, opeens zelf in een sessie. Even is daar de weerstand, of misschien twijfel: kan dit wel als opleider van deze groep? Ik kijk naar de groep. We staan op het punt het laatste blok van de Windopleiding Brazilië af te sluiten met een ritueel van de Guarani. Een snelle blik naar de groep vertelt mij dat het daarvoor al te laat is.

Als alles al geprobeerd is

Onderstaand schrijven met bovenstaande titel ontving ik gisterenavond van een deelnemer. Naast deelnemer is zij vooral ook een ervaren professional uit een aangrenzend werkveld die met en naar ons (werk) kan kijken. Haar ervaring tot nu toe, beschrijft ze op een hartverwarmende manier. Ik deel het hier met haar toestemming.

"Daar waar vragen, twijfels en een zoektocht stopt binnen therapie land, biedt alternatieve hulpverlening net het extra waar veel mensen naar op zoek zijn. Jammer dat deze inzet vaak een laatste strohalm voor mensen is, die in het duister naar het licht zoeken. Zelf ben ik psychologe en systeemtherapeute. Mede door jullie opleiding kom ik erachter dat systemisch werken met paarden een interventie is die net een beslissende impuls kan geven. Een uitkomst van daar waar niemand bij kan komen. Paarden laten zich niets wijs maken. Zij zijn genadeloos en liefdevol eerlijk in hun spiegeling. Zij laten zien wat voor ons mensen onzichtbaar is! Ik ben elke keer weer sprakeloos, verbaast en vol van verwondering over de uitkomsten van vraagstukken. En nog veel meer over de uitwerking bij cliënten. Vaak kunnen zij niet met duidelijk taal weergeven wat er allemaal duidelijk is geworden tijdens een sessie met de paarden. Maar de veranderingen in hun leven laten zien dat er iets fundamenteel verschoven is in hun leven."

Corinna Guth, psychologe en systeemtherapeute

10-03-2017

Meer lezen? Klik hier